Roe là gì – roa là gì: Thông tin dành cho nhà đầu tư chứng khoán

Hang Hoa Phai Sinh

Muốn biết về Roe là gì – roa là gì, mối quan hệ của chúng như thế nào để áp dụng vào đầu tư tài chính. Đó là những băn khoăn chính đáng mà bất cứ nhà đầu tư nào cũng cần phải biết. Bằng cách này hay cách khác thì họ cần được biết các thông tin về các chỉ số này. Bởi lẽ đầu tư mà không biết gì thì không khác gì trò đánh bạc.

Roe là gì – roa là gì?

Trước khi tìm đến mối quan hệ Roe là gì – roa là gì thì bạn phải tìm hiểu thông tin từng chỉ số. Đó là Roe là gì, Roa là gì và chúng có vai trò ý nghĩa như thế nào cho việc quyết định đầu tư kinh doanh chứng khoán.

Roe là viết tắt của Return On Equity. Nó thể hiện ợi nhuận trên vốn chủ sở hữu, hay lợi nhuận trên vốn. Bạn có thể hiểu là khi bạn bỏ một khoản tiền ra để kinh doanh, sau một năm thì có tiền lời. ROE chính là tỷ số của số tiền lời / tiền vốn bạn bỏ ra.

Ví dụ: “một vốn, bốn lời” thì ROE = 4 / 1 = 4 hay 400%, đơn vị tính ROE là %.

Hang Hoa Phai Sinh

Công thức tính chỉ số roe

Cách tính chỉ số roe cụ thể như sau:

ROE = Lợi nhuận sau thuế (Earnings) / Vốn chủ sở hữu (Equity) * 100%

Trong đó:

Lợi nhuận sau thuế: là lợi nhuận ròng dành cho cổ phiếu thường.

Vốn chủ sở hữu: là nguồn vốn của chủ sở hữu doanh nghiệp.

Bạn lấy những con số này ở đâu. Đó chính là trên ở báo cáo tài chính của các doanh nghiệp. Tất nhiên nếu không phải là kế toán chuyên nghiệp, chuyên gia về tài chính thì khi bạn nhìn vào báo cáo tài chính sẽ không hiểu gì. Do vậy hãy tham khảo cách đọc hiểu cấu trúc báo cáo tài chính của doanh nghiệp. Nó được thể hiện bằng rất nhiều con số, viết tắt, thể hiện ý nghĩa khác nhau.

Vai trò, ý nghĩa của chỉ số ROE 

Bất cứ cá nhân hay doanh nghiệp nào khi kinh doanh đều quan tâm đến mục đích duy nhất đó là lãi. Đó cũng chính là chỉ số Roe mà mọi người quan tâm. Nó thể hiện mức độ hiểu quả mà đồng vốn bỏ ra thu về bao nhiêu lãi.

Theo lý thuyết mà nói thì roe càng cao thì chứng tỏ hoạt động kinh doanh đang rất hiệu quả. Doanh nghiệp có roe cao thường nhận được sự quan tâm của nhà đầu tư nhiều hơn, tất nhiên sẽ thu hút được vốn đầu tư tương ứng. Nhất là khi nhà đầu tư hiểu được giá cổ phiếu của doanh nghiệp đó sẽ cao.

Nhưng doanh nghiệp cần phải duy trì chỉ số này nhiều năm liền thì mới được tín dụng. Không có công ty nào hoạt động mà không cần có nguồn hỗ trợ. Đương nhiên đó là vốn vay ngân hàng. Vậy chúng ta có thể dựa vào đó để xác định chỉ số này:

Cụ thể như sau:

  • ROE < Lãi vay ngân hàng : lãi nhỏ hơn cả lãi vay ngân hàng thì có thể công ty hoạt động chỉ đủ trả lãi mà thôi. Chưa kể khả năng còn âm.
  • ROE > Lãi vay ngân hàng: Trường hợp này phải kiểm tra xem công ty đã vay ngân hàng chưa, đã khai thác hết lợi thế cạnh tranh trên thị trường hay chưa. Đặc biệt là chỉ số ROE trong tương lai có khả năng tăng hay không.

Hang Hoa Phai Sinh

Chỉ số ROE rất cao thể hiện doanh nghiệp đnag có mức cạnh tranh tốt trên thị trường.

>>> Xem thêm: Esop là gì và những điều người lao động cần hiểu rõ

Chỉ số ROE như thế nào là tốt?

Có tiêu chí nào để đánh giá ROE như thế là tốt hay không. Chắc chắn là có và bạn – nhà đầu tư khi nghiên cứu Roe là gì – roa là gì phải nắm vững.

Theo tiêu chuẩn quốc tế thì tiêu chí để đánh giá chỉ số ROE đó là phải đạt mức tối thiểu là 15%. Đây là tiêu chí quan trọng để lựa chọn doanh nghiệp. Tuy nhiên, như đã nói ở trên, chúng ta không xét trong năm một mà phải trong thời gian dài ít nhất là 3 năm.  Nếu doanh nghiệp đó duy trì  ROE >=20% và kéo dài ít nhất 3 năm chứng tỏ nó có vị trí vững chắc trên thương trường.

Ngoài ra, nhà đâu tư cần đánh giá xu hướng ROE của doanh nghiệp đó trongg tương lai là tăng hay giảm. Nhưng con số này cần được dựa vào các yếu tố khác nhau.

Các yếu tố đánh giá chỉ số ROE

Các yếu tố đánh giá chỉ số này bao gồm lợi nhuận biên, vòng quay tài sản và đòn bẩy tài chính. Doanh nghiệp nào sở hữu những yếu tố trên tốt thì có chỉ số ROE cao.

Công thức dựa theo yếu tố đó là:

ROE = lợi nhuận biên X vòng quay tài sản X đòn bẩy tài chính

Trong đó:

  • Lợi nhuận biên = Lợi nhuận sau thuế/doanh thu
  • Vòng quay tài sản = doanh thu/ tài sản
  • Đòn bẩy tài chính = Tài sản / Vốn chủ sở hữu

Nhà đầu tư sẽ tìm được  những cổ phiếu tăng trưởng ổn định. Nhất là khi chỉ số này tăng chứng tỏ doanh nghiệp sử dụng vốn hiệu quả  hơn. Đánh giá cổ phiếu lúc này lạc quan và nhiều tiềm năng hơn.

Roe là gì - roa là gì

Lưu ý khi đánh giá chỉ số ROE

Để đánh được tình hình của doanh nghiệp, giá trị cổ phiếu thì cũng không thể dựa vào mỗi chỉ số Roe hay lãi của doanh nghiệp đó. Coi trọng quá mức chỉ số này không đem lại hiệu quả gì mà cần phải dựa vào nhiều chỉ số khác xung quanh.

Chỉ số này rất có khả năng bị làm cho sai lệch nếu như doanh nghiệp mua lại cổ phiếu quỹ để làm giảm vốn chủ sở hữu. Thủ thuật của doanh nghiệp là làm cho  tăng ROE lên hoặc sẽ tăng lợi nhuận để đánh lừa nhà đầu tư. Đôi khi chỉ số ROE thấp chưa hẳn là doanh nghiệp làm ăn tồi. Nên cần phải xem xét thật nhiều yếu tố khác nhau.

ROA là gì?

Trong quá trình tìm hiểu roe là gì, roa là gì thì phải bóc tách từng vấn để. ROA là chỉ số thể hiện mức độ hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.. Nó cũng là tiêu chí để nhà đầu tư đánh giá cổ phiếu có tót hay không. Doanh nghiệp làm ăn càng hiệu quả trong thời gian dài càng mang lại những giá trị hữu ích cho cổ đông.

ROA là viết tắt của từ Return On Asset. Nó thể hiện  tỷ số lợi nhuận trên tài sản của doanh nghiệp. Doanh nghiệp thu được lợi nhuận như thế nào so với đồng vốn bỏ ra. Dựa vào đây chúng ta biết được doanh nghiệp đã thu được lợi nhuận như thế nào.

Hang Hoa Phai Sinh

Công thức tính ROA

ROA = Lợi nhuận sau thuế (Earnings) / Tài sản (Assets) * 100%

Trong đó:

  • Lợi nhuận sau thuế: là lợi nhuận ròng dành cho cổ phiếu thường
  • Tài sản: là tổng tài sản của doanh nghiệp.
  • P/s: Tổng tài sản = Vốn chủ sở hữu + Nợ
  • ROA đơn vị tính là %.

Vậy chúng ta lấy được chỉ số này từ đâu. Đó là từ Báo cáo tài chính (BCTC) của doanh nghiệp, được công bố định kỳ hàng quý và hàng năm. Một kênh khác là sử dụng trực tiếp dữ liệu của các công ty chứng khoán. Rất nhiều công ty chứng khoán đã tính toán sẵn chỉ số này. Bạn chỉ cần lên website của họ lấy về để tính toán và nghiên cứu.

Ý nghĩa của chỉ số ROA là gì?

Nhà đầu tư luôn quan tâm đến việc doanh nghiệp bỏ ra được một đồng vốn thì thu về bao nhiêu đồng lãi. Tất nhiên lãi càng lớn thì hiệu quả sử dụng vốn càng cao. Điều đó có nghĩa là chỉ số ROA cao thì cổ phiếu của doanh nghiệp đó cũng có giá hơn.

Vấn đề của nhà đầu tư là xác định chỉ số này như thế nào là tốt. Muốn xác định được thì lại phải xem xét mối quan hệ Roe là gì – roa là gì. Theo tiêu chuẩn thì ROE > 15% là công ty có năng lực canh tranh lớn thì ROA > 7.5% là chỉ số tốt.

Yếu tố để tính chỉ số ROA tốt hay không gồm có:

  • Công ty hoạt động trong lĩnh vực nào
  • So sánh ROA các đối thủ cùng ngành
  • So sánh ROA với kết quả trong quá khứ

Khi nghiên cứu từng yếu tố sẽ cho ra được nội dung cần đánh giá và đi đến quyết định cuối cùng. Vẫn nhắc lại tiêu chí ở trên. Bạn không thể chỉ đánh giá chúng trong một năm một được vì nó quá ngắn không thể nói lên được vấn đề. Cần đánh giá trong khoảng thời gian 3-5 năm là tốt nhất. Mỗi chỉ số cần được đặt bên cạnh nhau, bổ trợ cho nhau để cho ra kết quả chính xác nhất.

Roe là gì - roa là gì

Mối quan hệ giữa chỉ số ROA và ROE

Thông tin ở trước đã đề cập đến mối quan hệ giữa roe là gì, roa là gì.

Nhắc lại: Đòn bẩy tài chính = Tài sản / Vốn chủ sở hữu = ROE/ROA

Như vậy có thể nói 2 chỉ số này có mối quan hệ khăng khít với nhau, chúng bổ sung bổ trợ cho nhau để đánh giá chất lượng của doanh nghiệp. Trong nhiều trường hợp ta thấy ROE tăng cao vì doanh nghiệp tăng sử dụng đòn bẩy tài chính, thay vì nâng cao hiệu quả sản suất. Lúc này lại phải quan tâm đến ROA. trong ROA bao gồm cả vốn chủ sở hữu và nợ vay . Bạn có thể sử dụng số liệu này để khắc phục nhược điểm trong chỉ số ROE.

Khi kết hợp 2 chỉ số này, bạn sẽ đánh giá được mức độ hiệu quả của hoạt động sản xuất. Đồng thời nhận rõ được cơ cấu tài chính của doanh nghiệp đang thực hiện như thế nào.

Sử dụng tỷ lệ ROE/ROA để hiểu rõ hơn cơ cấu tài chính của doanh nghiệp

Để hiểu rõ hơn về đánh giá 2 chỉ số này chúng ta có ví dụ như sau:

2015 2016 2017 2018
ROA 14.9% 22.1% 31.4% 27.4%
ROE 45.4% 55.3% 58.4% 43.8%

 

Dựa vào bảng này ta thấy ROE năm 2016 – 2017 tăng nhẹ, trong khi ROA thì tăng rất mạnh.

Công thức:

Kết quả đạt được là:

2015 2016 2017 2018
ROA 14.9% 22.1% 31.4% 27.4%
ROE 45.4% 55.3% 58.4% 43.8%
ROE/ROA 3.04 2.50 1.86 1.60

 

Điều này chứng tỏ công ty đang quản lý rủi ro tương đối tốt. Dựa vào chỉ số ROA thì thấy doanh nghiệp quản lý tài sản tốt hơn qua từng năm. Như vậy bức tranh về doanh nghiệp sẽ hiện rõ trước mắt bạn khi bạn có hiểu được Roe là gì – roa là gì và có được công thức tính toán chính xác.

Tuy nhiên, hãy đặt các chỉ số bên cạnh nhau, sử dụng linh hoạt để được đánh giá chính xác hơn. Từ đó thì bạn mới trở thành nhà đầu tư thông minh với cái nhìn đa chiều về doanh nghiệp.

Hy vọng bài viết trên đã giúp bạn tham khảo được thông tin hữu ích. Chúc bạn áp dụng chỉ số này trong việc lựa chọn cổ phiếu của mình thành công.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.